Betoging

Een betoging of demonstratie is een verzameling van mensen die bij elkaar gekomen zijn om ergens tegen te protesteren. Het is een populair actiemiddel waarbij aandacht wordt gevraagd voor een bepaalde zaak en waarbij wordt aangetoond dat er onder de bevolking een groot draagvlak is voor het doel van de demonstratie.

Het recht op demonstratie is een democratisch recht. Veel regelmatige demonstranten zien het ook als een democratische plicht, een middel om bestuurders, volksvertegenwoordigers en machthebbers erop te wijzen dat ze iets verkeerd doen. Anderen zien demonstreren echter als een verstoring van het democratisch proces, een oneigenlijk pressiemiddel. Zij vinden dat democratisch verkozen bestuurders en vertegenwoordigers hun werk moeten doen, ongestoord door actievoerders en demonstranten.

Grote betogingen in de Benelux hebben vooral een links karakter, alhoewel er ook kleinere rechtse demonstraties zijn. Ze vormen een alternatief voor de gebruikelijke bestuurlijke en democratische wegen om invloed op de besluitvorming uit te oefenen. Soms gaan demonstraties ook gepaard met geweld en confrontaties tussen demonstranten enerzijds en politie en ME anderzijds.

Betogingen zijn in zekere zin een 'risicovol' actiemiddel, omdat men zeker moet zijn dat men een significante opkomst kan mobiliseren. Wanneer men een betoging organiseert waarvoor bijna geen betogers komen opdagen heeft men in feite het omgekeerde aangetoond: dat er geen draagvlak bestaat voor de doelen van de betoging.

Betogingen waren erg populair in de jaren zestig, zeventig en tachtig. In de jaren negentig zijn er veel minder grote betogingen geweest. In de jaren 2000 kwam betogen weer helemaal in, door onder meer andersglobalistische betogingen en betogingen tegen de oorlog in Irak.

België

De grootste demonstraties ooit in België waren:

• 20 oktober 1996, Brussel, de Witte mars voor een beter werkend gerecht, dat in alle onafhankelijkheid de zaak Dutroux tot op het bot zou kunnen uitspitten en voor een betere bescherming van kinderen. Ruim 300.000 betogers kwamen bijeen en stapten door het centrum van Brussel.

Hieronder een overzicht van de grootste betogingen van de 20ste & 21ste eeuw in België

Datum	Plaats	Doel	Organisatie	Opkomst
20 oktober 1996	Brussel	Witte mars, voor een beter werkend onafhankelijk gerecht		300.000
2 februari 1997	Tubize	Mars voor Werk		70.000
15 februari 1998	Brussel	Tweede Witte mars		25.000 à 30.000
22 maart 1998	Brussel	Hand in Hand-betoging tegen racisme		7.000 à 15.000
11 september 1998	Brussel	Nationale Manifestatie voor hogere sociale uitkeringen		30.000
13 december 2001	Brussel	Voor een sterk en sociaal Europa	vakbonden en NGO's	100.000
5 oktober 2002	Kleine Brogel	Bomspotting	Bomspotting	2.000
15 maart 2003	Brussel	Geen Oorlog Tegen Irak	vakbonden, vredesbeweging & politieke partijen	60.000
21 maart 2003	Brussel	Voor een sociaal en democratisch Europa, voor vrede en méér sociale rechtvaardigheid in de wereld	vakbonden, vredesbeweging & studentenbeweging	60.000

Nederland

De grootste demonstraties ooit in Nederland waren:

• 21 november 1981, Amsterdam, tegen de plaatsing van nieuwe kernwapens in Europa. Ruim 400.000 betogers kwamen bijeen en liepen een tocht door het centrum van Amsterdam.

• 29 oktober 1983, Den Haag, tegen de plaatsing van nieuwe kernwapens, 550.000 betogers.

Hieronder een overzicht van de grootste betogingen van de 21ste eeuw in Nederland.

Datum	Plaats	Doel	Organisatie	Opkomst
15 februari 2003	Amsterdam	Protest tegen de aanstaande oorlog in Irak		80.000
22 maart 2003	Amsterdam	Protest tegen de aanstaande oorlog in Irak		20.000 volgens ANP, 100.000 volgens de organisatie
20 september 2003	Amsterdam	Protest tegen het regeringsbeleid van Balkenende 2	Keer het Tij	25.000
30 november 2003	Maastricht	Protest bij de OVSE-top met betrekking tot de oorlog tegen het terrorisme	Enmasse	300–500 volgens politie/media 700–800 volgens de organisatie
20 maart 2004	Amsterdam	Tegen de bezetting van Irak		1.000–2.000
26 maart 2004	Den Haag	Studentenprotest tegen de nieuwe ontwikkelingen in het hoger onderwijs	LSVb
10 april 2004	Amsterdam	Tegen het uitzettingsbeleid van minister Verdonk	Keer het Tij	10.000–15.000
20 september 2004	Rotterdam	Tegen het kabinetsbeleid van Balkenende 2	vakbonden	30.000 volgens politie 60.000 volgens organisatie
2 oktober 2004	Amsterdam	Tegen het kabinetsbeleid van Balkenende 2	vakbonden en Keer Het Tij	meer dan 200.000 volgens organisatie ruim 300.000 volgens Gemeente A'dam veel minder volgens De Telegraaf