Griekenland

Griekenland (Grieks: Ελλάδα = Elláda) is een land in Zuid-Europa, bestaande uit het zuidelijkste deel van het Balkanschiereiland en een groot aantal eilanden. Deze eilanden vormen samen ongeveer 20% van het landoppervlak. Griekenland grenst in het noorden (van west naar oost) aan Albanië, Macedonië, Bulgarije en Turkije. Voor het overige is het vasteland van Griekenland omgeven door de Middellandse Zee (in het zuiden), de Ionische Zee (in het westen) en de Egeïsche Zee (in het oosten). De grootste eilanden zijn Kreta, Evia, Lesbos en Rodos. Griekenland is sinds 1981 lid van de Europese Unie.

Naam

De formele naam van Griekenland in het Grieks is Ελλάς (Ellás), wat internationaal vaak vervormd wordt tot Hellas. Deze naam wordt door sommige Grieken ook in andere talen geprefereerd (‘Welcome to Hellas!’) en Grieken noemen zich ook wel Hellenen.

Het Nederlandse woord Griekenland, alsmede verwante namen in veel andere talen, komt van het Latijnse Magnia Graeca, waarmee de Romeinen aanvankelijk het door Grieken gekoloniseerde deel van Zuid-Italië en later de volledige door Grieken bewoonde wereld aanduidden. Overigens komt dit woord op haar beurt wel weer uit het Griekse Γραικός (Graikós) voort, volgens Aristoteles een oude naam voor het Griekse volk.

Kerngegevens

• Omtrek landgrenzen: 1210 km (Bulgarije 494 km, Albanië 292 km, Macedonië 228 km, Turkije 206 km)
• Kustlijn: 14.880 km
• Grootste rivieren: Álfios, Axios, Evros, Nestos, Strymon.
• Grootste meer: Prespameer (gedeeltelijk buiten Griekenland gelegen)
• Hoogste punt: Olympus 2917 m.
• Officiële naam: Griekse (of: Helleense) Republiek (Ελληνική Δημοκρατία = Ellinikí Dimokratia)
• President: Karolos Papoulias (sinds 12 maart 2005)
• Regeringsleider: Kóstas Karamanlís
• Parlement: één kamer: Kamer van Afgevaardigden (Vouli ton Ellinon) van 300 zetels met een termijn van 4 jaar
• Bestuurlijke indeling: 13 provincies (periferies), onderverdeeld in 51 prefecturen. De monnikenstaat Athos heeft een autonome status.
• Munteenheid vóór 2002: Drachme. Zie ook: Griekse euromunten
• Onafhankelijkheid van het Ottomaanse Rijk op 25 maart 1821 en erkenning in 1828

Belangrijke plaatsen op het Griekse vasteland

• Athene (de hoofdstad)
• Dafní
• Delphi
• Ioannina
• Kavala
• Kanaal van Korinthe - Korinthe
• Larissa
• Patras
• Piraeus
• Thessaloniki

Eilanden

zie ook Lijst van Griekse eilanden

In de wateren die het Griekse vasteland omgeven liggen ongeveer 1700 eilanden die ook tot Griekenland behoren: Egina – Chios – Evia – Ikaria – Kreta (Kriti) – Korfoe (Kerkyra) – Kos – Lesbos (Lesvos) – Naxos – Mykonos – Paros – Rodos – Samos – Zante (Zakynthos) e.a. De meeste eilanden worden gegroepeerd in archipels: de voornaamste zijn de Ionische eilanden, de Sporaden, de Cycladen en de Dodekanesos.

Bestuurlijke indeling

Griekenland is onderverdeeld is 13 regio's (peripheries), die weer onderverdeeld zijn in 51 departementen (nomí). De departementen zijn weer onderverdeeld in 147 kleinere bestuursgebieden, zogenaamde eparchies, die weer onderverdeeld zijn in in totaal 1.033 gemeenten: 900 stedelijke gemeenten (demoi) en 133 landelijke (koinotetes).

De regio's met hun nomi zijn:

Geschiedenis

Hoofdartikel: Geschiedenis van Griekenland

Tot 1000 v. Chr. werd Griekenland geregeerd door vele verschillende leiders van diverse afkomst. Het gebied groeide uit tot een mengsel van onafhankelijke stadsstaten, waarvan velen kolonies in het Middellandse-Zeegebied vestigden. De klassieke Griekse cultuur, die rond Athene wordt gecentreerd, bereikte zijn hoogtepunt in de vijfde eeuw voor Christus alvorens het werd veroverd door Philippus II van Macedonië in 338 v. Chr. Het gebied werd later gecontroleerd door de Romeinse en Byzantijnse imperiums alvorens het werd geabsorbeerd in het Ottomaanse imperium (1456). In 1829 bereikte Griekenland zijn onafhankelijkheid en vestigde een constitutionele monarchie. Er volgde een militaire staatsgreep in 1967 en een democratische republiek werd gevestigd in 1974.

Zie ook

• Lijst van Griekse plaatsen
• Griekenland van A tot Z
• Monumenten op de Werelderfgoedlijst
• Geschiedenis van Griekenland
• Griekse gerechten
• Europees kampioenschap voetbal 2004