Lingo






Lingo is een
televisieprogramma. Hierbij gaat het om een woordspel dat een combinatie is van
Mastermind en
Bingo. Twee teams van twee mensen gaan met elkaar de strijd aan.
Het raden van woorden
Oorspronkelijk kreeg elk team 5 pogingen om een 5-letterwoord te raden. Tegenwoordig wordt er gespeeld om 6-letterwoorden. Het team dat de beurt krijgt, krijgt de beginletter van het te raden woord. Bij het laatste woord is dit de eindletter. De spelers van het team dat aan de beurt is dienen om en om een woord beginnend met de gegeven beginletter of eindigend met de gegeven eindletter te noemen. Dit woord dient een correct Nederlands woord te zijn en dient te worden genoemd binnen een gegeven tijdslimiet. Het woord moet bovendien juist gespeld worden. Het spellen is hierbij bepalend en mag afwijken van het genoemde woord. De spelers mogen niet overleggen.
Als het woord op tijd genoemd en correct gespeld is, zal de computer aangeven welke letters op de juiste plek staan en welke letters niet op de juiste plek staan maar wel op een andere plek in het woord zitten. De letters die op de juiste plek staan, worden bij de volgende beurt automatisch ingevuld.
Wanneer een speler niet op tijd een woord weet te noemen of wanneer een woord verkeerd gespeld wordt, gaat de beurt naar het andere team. Dat team krijgt een bonusletter, een ingevulde letter op de eerste nog open plek in het woord. Daarbij mag niet worden overlegd.
Als het woord niet binnen het toegekende aantal beurten geraden wordt, krijgt het andere team een bonusletter en mag men wel overleggen.
Het trekken van ballen
Wanneer het woord geraden wordt, krijgt het winnende team daarvoor punten toegekend en mag er door elke speler van dat winnende team één genummerde bal getrokken worden. Elk team heeft een vierkante kaart met daarop 25 oneven of even nummers. Daarvan worden er in het begin al acht weggestreept. Het is de bedoeling één hele rij, horizontaal, verticaal of diagonaal, vol te krijgen.
Elk team heeft hiervoor een ballenbak met 16 blauwe, genummerde ballen, 1 blauwe bal met een vraagteken, 3 groene ballen en 3 rode ballen. De nummers op de getrokken ballen worden op de kaart weggestreept. Bij een vraagteken mag er door het team gekozen worden welk nummer wordt weggestreept. De bal met dat nummer blijft dan in de bak en dient nergens toe wanneer ze wordt getrokken.
Bij het trekken van een groene bal mag er door de speler in kwestie nogmaals een bal worden getrokken. Wanneer een team drie groene ballen verzameld heeft, wint het de pot, die vergroot wordt bij elk geraden woord en bij elke "Lingo" (het volspelen van een hele rij op de kaart).
Wanneer een speler een rode bal trekt gaat de beurt naar het andere team. De ballen worden in een speciaal gat gegooid en gaan niet terug in de bak.
Indien er een "Lingo" komt, krijgt het desbetreffende team daarvoor een aantal punten en krijgen beide teams nieuwe kaarten en nieuwe ballen in de ballenbak.
Tien-letterwoorden
Sinds Lingo door de Tros wordt uitgezonden, wordt na het trekken van de ballen een tien-letterwoord gespeeld. Van dit woord worden meestal 3 letters gegeven. Beide teams mogen voor een hoog aantal punten proberen te raden wat het woord is. Ze mogen dit per beurt eenmaal proberen. Bij elke beurt komt er een extra letter bij.
De finale
De finale vroeger
In de oude versie van Lingo (uitgezonden door de VARA) was de finale anders.
Hierin kreeg het team steeds 6 kansen om een 5 letter woord te raden waarvan de eerste letter gegeven was. Ook had het team net als in de normale rondes een kaart met 25 even of oneven nummers. Hiervan werd aan het begin al bijna de helft weggestreept zodat bijna overal een “Lingo” stond (in de middelste rij scheelde dit maar 1 nummer).
Het aantal pogingen om het woord te raden stond gelijk aan het aantal ballen dat een team na het goed raden van het woord moest trekken (4 pogingen = 4 ballen). Ook hier werden de nummers op de ballen weggestreept van de kaart. Bij een “Lingo” was het voorbij en ging het team zonder geld naar huis. Als het hen lukte om de ronde door te komen zonder “Lingo” mochten ze kiezen: nog een ronde spelen (met kans op nog meer geld, maar ook kans om alles te verliezen), of stoppen en het gewonnen bedrag meenemen.
De ballenbak in de finale bevatte naast de genummerde blauwe ballen ook een goudkleurige bal. Als die werd getrokken had het team die ronde automatisch gewonnen.
De finale tegenwoordig
Het team dat na alle spelronden de meeste punten heeft, gaat door naar de finale. In de finale krijgen de spelers naast de beginletters nog één andere letter van de te raden woorden. In totaal moeten er 7 woorden correct worden geraden binnen 3 minuten. Als dit lukt, verdient het team 5000 euro.
Uitzendingen en presentatie
Het programma werd oorspronkelijk uitgezonden door de VARA, gepresenteerd door Robert ten Brink (1989-1992) en François Boulanger (1993-2000). In 2000 werd dit overgenomen door de TROS, die de presentatie gaf aan Nance. Met haar overstap van de TROS naar SBS in september 2005 komt een nieuwe presentatrice: Lucille Werner, die vroeger van Get the picture was.