Pieter Kuhn

Pieter (Piet) Joseph Kuhn was een Nederlandse striptekenaar, geboren in Amsterdam op 22 mei 1910 en overleden aldaar op 20 januari 1966.

Kuhn volgt een opleiding voor lithograaf aan de Kunstnijverheidsschool en studeert aan de Rijksacademie van Beeldende Kunsten in Amsterdam. In 1934 treedt hij in dienst bij Drukkerij Van Dooren in Vlaardingen als reclametekenaar. Nadat pogingen om zich te vestigen als zelfstandig ontwerper en illustrator schipbreuk hebben geleden, verhuist hij in 1939 naar Hilversum, waar hij gaat werken bij reclamebureau Kastelein.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog speelt hij een volgens hemzelf bescheiden rol in het verzet met het vervalsen van persoonsbewijzen. De wens voor zichzelf te beginnen heeft hem echter niet losgelaten en tegen het einde van de oorlog ontwikkelt hij ideeën voor een krantenstrip, die hij kort na de Bevrijding aanbiedt aan de voormalige verzetskrant Het Parool. Als dit stripverhaal over de avonturen van een zeezeiler, voor wie nog een aansprekende naam moet worden bedacht, door de krant wordt geaccepteerd, neemt hij ontslag bij het reclamebureau en stort zich vol overgave op deze nieuwe uitdaging.

Op 11 december 1945 verschijnt de eerste aflevering van de strip, die "De Avonturen van Kapitein Rob" is gaan heten. Het verhaalt van de ongelooflijke belevenissen van kapitein Rob van Stoerum met zijn zeilschip "De Vrijheid" en zijn enige vriend, zijn hond Skip. Minder bedreven in het schrijven van de bijpassende teksten, wordt Kuhn daarin bijgestaan door Parool-journalist Evert Werkman. De afbeeldingen, Kuhn noemt ze altijd bescheiden "plaatjes", die hij signeert met de letters "QN", getuigen van een scherp oog voor details van schepen of historische gebouwen. Nooit zal hij een tekening voor publicatie vrij geven als deze niet voor 100 procent in overeenstemming met de werkelijkheid is. Dat geldt zelfs voor levende wezens: Marga en Willy uit de strip zijn gemodelleerd naar Kuhns dochters.

De grote belangstelling die Pieter Kuhn voor geschiedenis en techniek heeft verwerkt hij in zijn beeldverhalen. Hij plaatst een avontuur van Kapitein Rob even gemakkelijk in de Gouden Eeuw (waartoe hij Rob terug in de tijd laat reizen of voor diens voorvader door laat gaan) als in het tijdperk van de ruimtevaart. En daar, waar de techniek nog niet aan toe is, schiet hem zijn ongebreidelde fantasie te hulp. Hij verzint uitvindingen waar Jules Verne, met wie Kuhn wel eens is vergeleken, niet van zou kunnen dromen. De dramatiek, die het werk van Verne kenmerkt, ontbreekt echter geheel in "Kapitein Rob". Het zijn spannende avonturen zonder achterliggende boodschap.

Na tien jaar "Kapitein Rob" is de pijp leeg bij Kuhn. Hij besluit in april 1955 tot een sabbatical year, maar neemt al gauw zijn oude stiel van reclametekenaar weer op. Op aandrang van velen besluit hij anderhalf jaar later weer door te gaan met de strip. In september 1956 verschijnt Rob met het verhaal "De Stranding van de Atlantide" weer op zijn vertrouwde plek in Het Parool, die tijdens zijn afwezigheid is ingenomen door "Frank, de vliegende Hollander", een stripverhaal van tekenaar Piet Wijn over een straaljagerpiloot, dat echter nooit de allure van "Kapitein Rob" kreeg. "Kapitein Rob" zelf haalt, zo lijkt het wel, overigens zijn oude niveau ook niet meer.

Van november 1958 tot juni 1959 is er opnieuw een onderbreking: Kuhn wordt getroffen door een hartinfarct. Hij herstelt daarvan goed, en zet zijn werk aan "Kapitein Rob" voort. Maar op 20 januari 1966 treft hem op de Prinsengracht in Amsterdam een tweede infarct, dat hem fataal wordt en na 73 verhalen het einde van "Kapitein Rob" bezegelt. Pieter Kuhn is slechts 55 jaar oud geworden.

Met Marten Toonder (Tom Poes, Kappie, Panda, Koning Hollewijn) en Hans G. Kresse (Eric de Noorman) wordt Kuhn gerekend tot de belangrijkste drie Nederlandse striptekenaars van na de Tweede Wereldoorlog. Hij was een geweldig, technisch knap tekenaar, hoewel geen begenadigd kunstenaar, maar ook zeer sterk in het bedenken van plots, een talent, dat misschien nog boven zijn artistieke vermogens uitging. De Avonturen van Kapitein Rob zijn tweemaal opnieuw volledig uitgegeven, inclusief de nog niet uitgewerkte schetsen van het laatste verhaal.