Zwitserland

align="center" class="toccolours" cellpadding=0 cellspacing=0 style="margin: 0 0 0.3em 0.8em; font-size: 85%;"

Zie ook:

Portaal Zwitserland | Zwitserland van A tot Z

|- |

Confédération Suisse
Schweizerische Eidgenossenschaft
Confederazione Svizzera
Confederaziun Svizra

Volkslied: Zwitserse Psalm

Officiële landstaal

Duits 64%, Frans 19%, Italiaans 8%, Retoromaans 1%

Hoofdstad

Bern¹

Regeringsvorm

Federale republiek, bondsstaat

Religie

Katholiek 46%, Protestant 40%

Oppervlakte
– % water

41.285 km²
3,7%%

Inwoners
– Dichtheid:

7,3 miljoen
176/km²

Munteenheid

Zwitserse frank (CHF)

Tijdzone

UTC +1

Nationale feestdag

1 augustus

Web | Code | Tel.

.ch | CHE | 41

|} De Zwitserse Bondsstaat (ook wel Zwitsers Eedgenootschap of Zwitserse Confederatie), kortweg Zwitserland, is een land in het midden van Europa met als buren Duitsland in het noorden, Frankrijk in het westen, Italië in het zuiden, Oostenrijk en Liechtenstein in het oosten.

De talen die worden gesproken zijn Duits, Frans, Italiaans en Retoromaans. Het Duits dat er gesproken wordt is Zwitserduits (Schwyzerdütsch), dat op veel punten van het 'gewone' Duits verschilt. Ook het Zwitserse Frans wijkt op details af van het Frans van Frankrijk. In de verschillende landstalen noemt men Zwitserland Schweiz (Duits), Suisse (Frans), Svizzera (Italiaans) en Svizra (Retoromaans). Het land staat ook bekend onder zijn Latijnse benaming Confoederatio Helvetica (CH).

In 2002 woonden 15.393 mensen met de Nederlandse nationaliteit en 8.437 mensen met de Belgische nationaliteit in Zwitserland.

Geschiedenis

Hoofdartikel: Geschiedenis van Zwitserland

Zwitserland ontstond op 1 augustus 1291, toen drie staatjes – Uri, Schwyz en Unterwalden – van het Heilige Roomse Rijk een confederatie (zie Bondsbrief van 1291) stichtten, om hun onafhankelijkheid ten opzichte van de Habsburgse vorsten te bewaren.

Hun onafhankelijkheid werd pas erkend bij de Vrede van Westfalen in 1648, dat ook een einde maakte aan de Tachtigjarige Oorlog en de Dertigjarige Oorlog.

Na verloop van tijd sloten ook andere kantons zich bij hen aan. De Zwitserse Confederatie bestond uit een bonte mengeling van staten, die al dan niet met hun vazalstaten (bv. Wallis was een vazalstaat van Bern) bij de confederatie hoorden.

Tijdens de Franse Revolutie wijzigde de structuur, en werd -na lang gepalaver tussen unitaristen, federalisten en confederalisten- de unitaire Helvetische Republiek afgekondigd. Deze was zo instabiel dat men in 1803 reeds terug keerde naar een confederatie.

In 1848 werd na een kleine burgeroorlog de staat definitief omgevormd tot een bondsstaat.

Tijdens de beide wereldoorlogen bleef Zwitserland neutraal.

Economie

De Zwitsers staan bekend om hun banken, hun chocolade, hun horloges en hun kaas. Het grootste voedingsmiddelenbedrijf in de wereld is Zwitsers en heet Nestlé. Andere bekende bedrijven zijn de banken UBS en Crédit Suisse, de geneesmiddelbedrijven Novartis en Roche, het biotechnologieconcern Serono en horlogemaker Swatch. En met een tiental kleine Zwitserse automerken heeft Zwitserland ook iets in de automarkt te zeggen, zij het zeer weinig.

Politiek

Hoofdartikel: Politiek in Zwitserland

Het land heeft een sterke traditie van politieke en militaire neutraliteit die wordt ondersteund door een sterke defensie. Zwitserland heeft een neutrale positie gehouden gedurende twee wereldoorlogen en kreeg pas op 10 september 2002 een volledige stem in de Verenigde Naties.

In de jaren negentig van de 20e eeuw raakte het land in opspraak, toen bleek dat Zwitserland tijdens de Tweede Wereldoorlog minder neutraal was geweest dan steevast werd beweerd. Ook kwam het land negatief in het nieuws door conflicten over op Zwitserse banken gestalde tegoeden van met name Duitse joden die tijdens de Tweede Wereldoorlog door de nazi's waren vermoord.

Zwitserse overheid

Hoofdartikel: Zwitserland (overheid)

De bondsregering 2005 bestaat uit de volgende personen:

Bondspresident: Samuel Schmid, vice-president: Moritz Leuenberger
Overige Leden Pascal Couchepin, Joseph Deiss, Micheline Calmy-Rey, Hans-Rudolf Merz, Christoph Blocher

Geografie

Hoofdartikel: Zwitserland (geografie)

De "hoofdstad" van Zwitserland is Bern. Bern is alleen de facto hoofdstad. Officieel heeft Zwitserland geen hoofdstad. De stad wordt Bundesstadt (Bondsstad) genoemd. De discussie of Zwitserland een hoofdstad moet hebben is al zo oud als het land zelf.

Buiten Bern zijn andere belangrijke steden onder andere Zürich (de grootste stad), Genève, Bazel en Lausanne.

Zwitserland is bij uitstek een Alpenland. De hoogste bergen liggen in het zuiden en oosten van het land. In het noordwesten ligt de Jura. Het noorden en het midden van het land zijn minder bergachtig en daardoor het dichtst bevolkt. De grootste meren in Zwitserland zijn: het Bodenmeer en het Meer van Genève. De voornaamste rivieren zijn de Rijn met zijn zijrivier de Aare, en verder de Rhône en de Inn, die alle in Zwitserland ontspringen. In Zwitserland bevindt zich de waterscheiding tussen de Noordzee, de Zwarte Zee, de Adriatische Zee en de Middellandse Zee.

Kantons

Hoofdartikel: kanton (Zwitserland)

De Zwitserse Confederatie bestaat uit 26 kantons, hier weergegeven met hun respectievelijke hoofdsteden:

Aargau - Aarau	Graubünden - Chur	Solothurn - Solothurn
Appenzell Ausserrhoden - Herisau	Jura - Delémont	Thurgau - Frauenfeld
Appenzell Innerrhoden - Appenzell	Luzern - Luzern	Ticino - Bellinzona
Bazel-Landschap - Liestal	Neuchâtel - Neuchâtel	Uri - Altdorf
Bazel-Stad - Bazel	Nidwalden - Stans	Wallis (Frans: Valais) - Sion
Bern - Bern	Obwalden - Sarnen	Vaud - Lausanne
Fribourg (Duits: Freiburg) - Fribourg	Sankt Gallen - Sankt Gallen	Zug - Zug
Genève - Genève	Schaffhausen - Schaffhausen	Zürich - Zürich
Glarus - Glarus	Schwyz - Schwyz

Van deze kantons zijn de meeste Duitstalig. Genève, Vaud, Neuchâtel en Jura zijn Franstalig, Wallis, Fribourg en Bern zowel Frans- als Duitstalig, Ticino Italiaanstalig en Graubünden Duits-, Italiaans- en Retoromaanstalig.

Overige informatie

Monumenten op de Werelderfgoedlijst + Jungfrau-Aletsch-Bietschhorn
Expo02, een landtentoonstelling
Artikelen over de spoorwegen: Lijst van Zwitserse spoorwegmaatschappijen - Albulaspoorlijn - BLS Lötschbergbahn - Gletsjerexpres - Rhätische Bahn - Schweizerische Bundesbahnen - Zwitserse spoorwegen
Zwitserse personen: Karl Barth - Daniel Bernoulli - Jakob Bernoulli - Johan Bernoulli - Johannes Calvijn - Le Corbusier - Drs. P - Erich von Däniken - Albert Einstein - Leonhard Euler - Roger Federer - Hans Rüdi Giger - Martina Hingis - Hector Hodler - Albert Hofmann - Willem-Jan Holsboer - Arthur Honegger - Johannes Itten - Francine Jordi - Franz Krienbühl - Jean-Paul Marat - Christoph Meili - Johann Friedrich Miescher - Jean Piaget - Denis de Rougemont - Ferdinand de Saussure - Willem Tell - Jean Tinguely - Alfred Vogel - Andreas Vollenweider - Huldrych Zwingli
Divers: De Ballenberg - Flora Helvetica - Kloosterkerk Sint Johann - Rheinfall - Unterwalden - Victorinox - World Economic Forum - Zimmerwaldconferentie

Zie ook

Zwitserland van A tot Z

Externe links

Afbeeldingen die bij dit onderwerp horen kunt u vinden in de categorie Switzerland van Wikimedia Commons.

Kantons van Zwitserland
Aargau \| Appenzell Ausserrhoden \| Appenzell Innerrhoden \| Bazel-Landschap \| Bazel-Stad \| Bern \| Fribourg \| Genève \| Glarus \| Graubünden \| Jura \| Luzern \| Neuchâtel \| Nidwalden \| Obwalden \| Sankt Gallen \| Schaffhausen \| Schwyz \| Solothurn \| Thurgau \| Ticino \| Uri \| Wallis \| Vaud \| Zug \| Zürich